Büyük ticari binaların tavan aralarında bir ahtapot gibi uzanan galvaniz sac havalandırma (HVAC) kanalları, içinden geçen şartlandırılmış (soğutulmuş veya ısıtılmış) havayı taşırlar. Bu kanalların çıplak bırakılması hem devasa bir enerji kaybına hem de terleme (yoğuşma) sonucu asma tavanların su alıp çökmesine neden olur.
Alüminyum Folyolu Klima Şiltesi
Bu kanalların yalıtımında özel olarak üretilmiş, bir yüzü alüminyum folyo kaplı Taşyünü Klima Şilteleri kullanılır. Genellikle 30-50 kg/m³ yoğunlukta ve 5 cm kalınlıkta olan bu şilteler, sac kanalın etrafına sıkıca sarılır.
Uygulama Nasıl Yapılır?
Şilte, kanalın etrafına sarıldıktan sonra ek yerleri kendinden yapışkanlı özel alüminyum folyo bantlarla (soğuk bant) hiç açık kalmayacak şekilde kapatılır. Folyonun yırtılmamasına özen gösterilmelidir; zira folyonun asıl amacı buhar kesici görevi görerek kanal yüzeyindeki terlemeyi engellemektir.
Ses Yalıtımı Etkisi
Klima santrallerinden gelen hava, sac kanallar içinde ilerlerken büyük bir uğultu ve titreşim yaratır. Kanalların dıştan taşyünü ile kaplanması, bu titreşimleri sönümleyerek ofis içindeki uğultuyu (mekanik gürültüyü) ciddi oranda azaltır ve akustik konfor sağlar.
Taşyünü Teknik Performans Değerleri
Taşyünü levhaların seçiminde belirleyici olan temel fiziksel parametreler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:
| Özellik | 150 Dansite Dış Cephe | 50 Dansite Ara Bölme | 40 Dansite Çatı Şiltesi |
|---|---|---|---|
| Yoğunluk | 150 kg/m³ | 50 kg/m³ | 40 kg/m³ |
| Basma Dayanımı | ≥ 40 kPa | Yüksüz Bölme | Yüksüz Çatı Arası |
| Yangın Sınıfı | A1 Hiç Yanmaz | A1 Hiç Yanmaz | A1 (Folyolu B-s1,d0) |
| Isı İletkenliği (λ) | 0.035 W/mK | 0.035 W/mK | 0.039 W/mK |
Şantiye Uygulamasında Dikkat Edilecek Hususlar
Uygulamada yapılan en büyük hatalardan biri, basma mukavemeti gerektiren dış cephe mantolamasında düşük dansiteli (50-70 dansite) hafif ara bölme levhalarının kullanılmasıdır. Bu durum cephede sıva çatlaklarına ve rüzgar emişi altında levhaların yerinden kopmasına neden olur. Dış cephe için mutlaka 120 veya 150 dansite ürünler tercih edilmelidir.
TS 825 Standartları ve Amortisman Süresi
Türkiye İklim Bölgelerine göre yürürlükte olan TS 825 Binalarda Isı Yalıtım Kuralları standardı uyarınca, dış cephede kullanılacak taşyünü kalınlığı bölgenin iklim şartlarına bağlı olarak 5 cm ile 10 cm arasında hesaplanır. Doğru kalınlıkta uygulanan A1 sınıfı taşyünü mantolama sistemi, kışın ısıtma ve yazın soğutma enerjisi tüketimini %50'ye varan oranda düşürür. Sağlanan yakıt ve elektrik tasarrufu sayesinde yapılan yalıtım yatırımı ortalama 2 ila 3 yıl içinde kendi maliyetini amorti eder.